Tiếng Anh trong kinh doanh - Bài 12

BBC Business English - Lesson 12: Business letter & presenting information

Bài 12: Thư trong kinh doanh và giới thiệu thông tin

Tiếng Anh trong kinh doanh - Bài 11

BBC Business English - Lesson 11: Analysing your competitors
Bài 11: Phân tích đối thủ

Tiếng Anh trong kinh doanh - Bài 10

BBC Business English - Lesson 10: Rescheduling plans and arrangements
Bài 10: Lập lại kế hoạch và bố trí

Tiếng Anh trong kinh doanh - Bài 8

BBC Business English - Lesson 8: Showing visitors around the company
Bài 8: Dẫn khách tham quan công ty

Tiếng Anh trong kinh doanh - Bài 9

BBC Business English - Lesson 9: Explaining how somethings works
Bài 9: Giải thích đồ vật hoạt động thế nào

Tiếng Anh trong kinh doanh - Bài 7

BBC Business English - Lesson 7: Staying at a hotel
Bài 7: Ở khách sạn

Tiếng Anh trong kinh doanh - Bài 6

BBC Business English - Lesson 6: Making travel arrangements
Bài 6: Bố trí lịch đi công tác

Tiếng Anh trong kinh doanh - Bài 5

BBC Business English - Lesson 5: Describing your company's products
Bài 5: Mô tả các sản phẩm công ty

Tiếng Anh trong kinh doanh - Bài 4

BBC Business English - Lesson 4: Receiving vistors
Bài 4: Đón khách

Tiếng Anh trong kinh doanh - Bài 3

BBC Business English - Lesson 3: Making appointments
Bài 3: Đặt lịch hẹn

Tiếng Anh trong kinh doanh - Bài 2

BBC Business English - Lesson 2: Using the telephone
Bài 2: Sử dụng điện thoại

Lạc Việt tiến hành số hoá 3.000 đầu sách

Các tác giả Việt Nam sẽ có thêm được khoản thu nhập sau khi Lạc Việt tiến hành ký kết với Trung tâm Quyền tác giả văn học Việt Nam (VLCC) số hoá 3.000 đầu sách trên mạng Lạc Việt.

Lạc Việt chính thức ký hợp đồng tác quyền với VLCC để số hoá đợt I với số lượng 3000 đầu sách và theo kế hoạch sẽ đạt 5000 bản đến hết năm 2009. Lễ ký kết được diễn ra sáng 29/7 tại trụ sở Hội Nhà văn Việt Nam.

Đọc sách trên mạng: Giá rẻ, tiện ích lớn.

Trong khi các tác giả Việt Nam đang xôn xao với những lợi ích hay thiệt hại khi ký kết với Google về bản quyền các tác phẩm số hoá thì trong nước, Tập đoàn Lạc Việt đã nhanh tay ký kết với VLCC để số hoá 3.000/5.000 tác phẩm do VLCC đang quản lý.

Công ty cổ phần Tin học Lạc Việt đã phát triển định dạng sách điện tử riêng và bộ đọc LacViet - Reader giúp hạn chế tối đa tình trạng sao chép trái phép nội dung, phát huy các ưu điểm vốn có của sách điện tử là dễ dàng tìm kiếm theo yêu cầu, tìm lại ngay trang sách và dòng chữ đang đọc dở dang, có thể chép nội dung ra nếu chủ sở hữu cho phép, phóng to, thu nhỏ tuỳ ý, sách đính kèm các dữ liệu âm thanh, hình ảnh…

Với những tiện ích này, 3.000 tác phẩm được Lạc Việt số hoá sẽ đến với độc giả cả nước nhanh và rẻ hơn nhiều so với việc họ phải mua sách xuất bản.

Theo ông Hà Thân - Tổng Giám đốc Lạc Việt cho biết: mô hình thu nhập của Lạc Việt được tính theo lần độc giả lấy tài liệu xuống đọc. Số tiền tải tác phẩm đó sẽ có giá thành thấp hơn so với việc mua sách xuất bản vì chỉ tốn tiền băng thông rộng và in đĩa. Chi phí cho giấy mực là 40% trong khi phát hành trên mạng không có phí giấy mực nữa chúng ta có thể tiết kiệm được 30% Việc này cũng sẽ tránh sự tồn kho sách, gây lãng phí như việc sách xuất bản hiện nay.

Ông Hà Thân cho biết, độc giả khi đến với mạng Lạc Việt sẽ được bình luận, ghi chú những gì mình nghĩ ngay dưới tác phẩm mà mình yêu thích, độc giả có thể tô màu, đánh giấu những câu mình thích trong một tác phẩm nào đó hoặc họ có thể truy cập vào đây có thể mở một mục lục riêng cho mình.

Một tiện ích nữa mà độc giả sẽ được hưởng lợi khi tra cứu Lạc Việt là khi đọc một tác phẩm nào đó độc giả có thể down và chép một đoạn trong tác phẩm đó ra ngoài thậm chí còn có cả âm thanh. Đây là điều khác biệt và tiện lợi để những người khiếm thính có thể đọc được sách mạng mọi lúc như người bình thường.

Ngoài sách có thu phí, khi truy cập vào www.vietgle.vn/sachviet còn có thể đọc sách trực tuyến và tải xuống một số lượng lớn sách miễn phí do Lạc Việt hỗ trợ phát hành qua mạng.

Điểm đặc biệt khi truy cập và tải sách từ thư viện sách Lạc Việt, độc giả chỉ có một phương thức thanh toán duy nhất khi truy cập vào thư viện sách của Lạc Việt là trả bằng thẻ thành toán tại chỗ. Hiện nay, Lạc Việt cũng đã thiết lập hệ thống thanh toán bằng Master VinaCard cho những độc giả ngoài Việt Nam và những thẻ thanh toán tại chỗ ví dụ như ATM của VietcomBank, Techcom Bank, DongA Bank, Master, JCB….

Tuy nhiên, có thực tế khó khăn cho các độc giả đó là hệ thống thanh toán tiền tại chỗ giữa các ngân hàng chưa liên thông với nhau. Do đó, ở thời điểm ban đầu, Lạc Việt phải làm việc với từng ngân hàng để độc giả làm việc với ngân hàng nào thì trực tiếp trả tiền trên máy của mình khi tải tác phẩm về.

Các tác giả có thể “kiếm lời” từ Lạc Việt

Ông Hà Thân - Tổng Giám Đốc Công ty Lạc Việt khẳng định “Lạc Việt cam kết thực hiện nghiêm chỉnh chế độ trả nhuận bút cho các tác giả theo quy định của Nhà nước thông qua các hợp đồng kinh tế với Giám đốc các Nhà xuất bản, các đơn vị đại diện sở hữu quyền cũng như cá nhân các tác giả”.

Ông Hà Thân cho biết thêm, trong bản thoả thuận với bên VLCC, Lạc Việt sẽ tổng kết doanh thu ba tháng một lần tất cả những tác phẩm được đọc và gửi trả tiền cho các tác giả.

Con số được trả cho tác giả khi tác phẩm số hoá là 40% doanh thu từ tác phẩm đó – bà Đoàn Thị Lam Luyến - Giám đốc VLCC cho biết. Và VLCC cũng sẽ thu được 20% từ chính các tác phẩm này từ thư viện sách của Lạc Việt.

Bà Đoàn Thị Lam Luyến tin tưởng, nếu ở Việt Nam, việc quản lý các tác phẩm số hoá tốt thì trong 1 năm, các tác giả sẽ được hưởng một khoản thu lớn từ doanh thu các tác phẩm đó. Đồng thời, việc Việt Nam có thêm kênh tra cứu sách trực tuyến sẽ giúp cho cộng đồng người Việt hoặc người nước ngoài quan tâm đến sách Việt Nam có thể tra cứu, tải xuống với giá mềm hơn, tiện ích nhiều hơn.

Theo lộ trình của bản cam kết này, ban đầu VLCC sẽ giao 3.000 sách cho Lạc Việt số hoá và con số 2.000 tác phẩm sau này sẽ được tiếp tục số hoá vào cuối năm nay.

(Nguồn Vnmedia)

Phát hiện thêm 83 ngôn ngữ ''mới'' trên thế giới

Các nhà khoa học đã phát hiện thêm 83 ngôn ngữ ''mới'', nâng tổng số ngôn ngữ còn đang được sử dụng trên toàn thế giới lên 6.909 ngôn ngữ ở 156 quốc gia.

Những phát hiện mới này được công bố trong tập sách "Dân tộc: Các ngôn ngữ của thế giới" một cuốn bách khoa toàn thư về các ngôn ngữ trên toàn cầu.

Trong số các ngôn ngữ vừa được phát hiện tại 19 nước, hai nhà khoa học Australia thuộc Đại học La Trobe ở thành phố Melbourne là Jamin Pelkey và David Bradley đã giúp khám phá ra 30 ngôn ngữ ở Trung Quốc.

Những ngôn ngữ mới được biết đến của Trung Quốc chủ yếu được phát hiện ở miền Nam nước này, trong đó có tiếng Azha được 53.000 người sử dụng và tiếng Phula, một ngôn ngữ được coi là sắp ''tuyệt chủng'' vì chỉ có 200 người nói.

Theo giáo sư Bradley, người đã làm việc ở Trung Quốc từ năm 1982, trong hầu hết các trường hợp, các ngôn ngữ mới được khám phá ở Trung Quốc đang được thay thế bởi tiếng Quan Thoại vì trẻ em không học thứ ngôn ngữ này và chúng cũng không được sử dụng ở bên ngoài cộng đồng.

Giáo sư Bradley, cho biết vùng rừng nhiệt đới Amazon và nhiều phần của châu Mỹ Latinh cũng là nơi lý tưởng để các nhà khoa học ''săn tìm'' các ngôn ngữ mới.

Ngoài ra, có nhiều nước khác như Myanmar, nơi có 135 nhóm sắc tộc cùng sinh sống, cũng là nơi để các nhà ngôn ngữ học tìm tòi cho những khám phá mới./.

(Nguồn TTXVN)

Twitter ra mắt giao diện trang chủ mới

Như thông tin chúng ta đã biết và hôm nay Twitter có giao diện trang chủ hoàn toàn mới.

Thực tế, ngay từ cái nhìn đầu tiên, Twitter cho thấy xu hướng đơn giản tối đa, tất cả chỉ xoay quanh chức năng tìm kiếm. Các tính năng chính của trang chủ là một hộp tìm kiếm lớn, các chủ đề đang phổ biến hiện nay (popular topics right now), hôm qua (over the past day) và tuần này (from this week).

Dĩ nhiên chúng ta không ngạc nhiên về việc tập trung vào chức năng tìm kiếm ở giao diện mới này, nhất là khi đó là "miếng bánh" của Twitter, tuy nhiên điều đó cũng khiến chúng ta tự hỏi liệu các thay đổi này có tác động đến toàn bộ trải nghiệm về Twitter không!.

Bây giờ, những gì bạn cần làm là đăng xuất ra khỏi Twitter để kiểm chứng.

(Dịch thuật Việt dịch từ www.mashable.com)

Download video từ Facebook một cách dễ dàng

Facebook hiện nay là mạng xã hội lớn nhất trên thế giới. Mọi người sử dụng Facebook với nhiều lý do khác nhau; tuy nhiên, nếu bạn xem video trên Facebook, bạn sẽ thật sự vui mừng khi biết có thể dễ dàng download những video từ đây mà không cần sử dụng bất kỳ công cụ nào. Tất cả những gì bạn cần làm là xem video, sử dụng trình duyệt web (web browser) và sau đó lưu đoạn video từ bộ nhớ tạm (cache) trong máy tính của bạn. Hãy thực hành theo từng bước như sau.

LÀM THẾ NÀO ĐỂ LƯU VIDEO TRÊN FACEBOOK

Lưu video trong Facebook trên trình duyệt

1. Trước hết, hãy xem hết đoạn video trên Internet Explorer first. Đợi cho đến khi hết.

2. Khi đoạn video đã chiếu hết, bạn tiến hành vào Tools >> Internet Options >> Settings >> View Files

3. Bạn có thể tìm thấy một file có kích thước lớn ở đó với tên file dài và chưa xác định.

4. Hãy sao chép (Copy) và dán (paste) file đó vào vị trí nào đó trên máy tính của bạn như màn hình hoặc my documents...

5. Đặt lại tên file đó với đuôi .flv, ví dụ như: FacebookVideo.flv

6. Chạy đoạn video này sử dụng VLC Media Player hoặc FLV player.

7. Đến đây bạn đã thực hiện xong.

Save Facebook Videos on Firefox

1. Trước hết, hãy xem hết đoạn video đó trên trình duyệt Firefox.

2. Chuyển đến ổ C:\ >> Documents and Settings >> USER >> Local Settings >> Application Data >> Mozilla >> Firefox >> Profiles

3. Tiếp tục thực hiện bước 3 – 6 như phần hướng dẫn trên với Internet Explorer

4. Đến đây, bạn đã thực hiện xong.

Tất cả chỉ có thế. Lưu các file video từ Facebook chưa bao giờ dễ hơn. Bây giờ. bạn có thể lưu video trên Facebook bất cứ lúc nào.

(Dịch thuât Việt dịch từ www.solidblogger.com)

Samsung tham gia thị trường máy đọc ebook với SNE-50K

Samsung vừa tuyên bố họ đang "nhảy vào" trận chiến kinh doanh sách không cần giấy với máy đọc sách điện tử SNE-50K.

SNE-50K có bộ nhớ trong 512 MB, màn hình cảm ứng 5 inch và bút chấm nhưng lại không hề có khả năng kết nối không dây hay internet. Đây đó không phải là thiết bị đọc tiên tiến nhất mà chúng ta thấy nhưng SNE-50K có ưu điểm là mỏng và nhẹ với độ dày 9 mm và nặng khoảng 184 gam.

Thiết bị này sẽ ra mắt đầu tiên ở Hàn Quốc và tại đây, Samsung đã cộng tác với Kyobo Bookstore, một trong những nhà sách lớn nhất Hàn Quốc. Hiện chưa có thông tin sản phẩm này sẽ xuất hiện ở các thị trường ngoài Hàn Quốc nhưng Samsung có kế hoạch sẽ trưng bày nguyên mẫu sản phẩm này ở nhiều nước khác vào tháng 1 năm tới.

(Nguồn: Thông tin Công nghệ)

Hiệu trưởng phổ thông phải dùng được ngoại ngữ

Có khả năng phân tích và dự báo xu thế phát triển, có khả năng ra quyết định đúng đắn, kịp thời và dám chịu trách nhiệm; sử dụng được một ngoại ngữ,v.v... là những yêu cầu cần có với hiệu trưởng trường phổ thông theo dự thảo "chuẩn hiệu trưởng" mà Bộ GD-ĐT đưa ra ngày 28/7.

Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ GD-ĐT Nguyễn Thiện Nhân cho biết, năm học 2009 - 2010 với chủ đề “Năm học đổi mới quản lý và nâng cao chất lượng giáo dục “,đổi mới quản lý sẽ được thực hiện.

Trong đó, chú trọng tới đánh giá ngược từ cấp dưới với cấp trên như việc giáo viên đánh giá hiệu trưởng.

Cụ thể, hiệu trưởng sẽ được “chấm” theo 5 tiêu chuẩn về phẩm chất chính trị và đạo đức nghề nghiệp; năng lực chuyên môn, nghiệp vụ sư phạm; năng lực quản lý và năng lực xây dựng và phát triển mối quan hệ giữa nhà trường, gia đình và xã hội.

Dự kiến, vào cuối mỗi năm học, hiệu trưởng các trường THCS, THPT sẽ được chẩm điểm theo mức tối đa là 300.

Giáo viên, cán bộ, nhân viên cơ hữu của nhà trường, thủ trưởng cơ quan quản lý trực tiếp ”chấm” theo 30 tiêu chí của 5 tiêu chuẩn.

Mỗi tiêu chí được tính theo thang điểm 10. Căn cứ vào tổng số điểm và mức độ đạt được theo từng tiêu chí, sẽ có 4 loại: xuất sắc (tổng điểm từ 270 và điểm mỗi tiêu chí là 8); khá (tổng số điểm tối thiểu 210 và các tiêu chí từ 6 điểm trở lên); trung bình (tổng số điểm từ 150 trở lên) và kém (điểm dưới 150).

Hiệu trưởng sẽ đạt chuẩn nếu được xếp loại từ trung bình trở lên.

Bộ chuẩn này được thiết kế với mục đích giúp các hiệu trưởng tự đánh giá để tự hoàn thiện và nâng cao năng lực lãnh đạo, quản lý nhà trường. Đồng thời, là cơ sở xếp loại hiệu trưởng khi sử dụng, bổ nhiệm, miễn nhiệm, đào tạo…

Cuối mỗi năm học, cấp dưới sẽ "chấm điểm" trên cơ sở hiệu trưởng tự đánh giá, xếp loại và báo cáo kết quả trước tập thể giáo viên, cán bộ, nhân viên.

Từ kết quả tham khảo này, thủ trưởng cơ quan quản lý trực tiếp hiệu trưởng sẽ chính thức đánh giá, xếp loại hiệu trưởng. Kết quả được thông báo tới từng người và lưu trong hồ sơ cán bộ.

• Xem toàn văn DỰ THẢO CHUẨN HIỆU TRƯỞNG tại đây

Theo Cục trưởng Cục Cán bộ và quản lý giáo dục (Bộ GD-ĐT) Nguyễn Mạnh Hùng, nội dung của chuẩn, công cụ, quy trình đánh giá xếp loại theo chuẩn đối với hiệu trưởng đã được Hội đồng chuyên môn do Bộ GD - ĐT thành lập thẩm định, nghiệm thu vòng 1 và vòng 2.

Việc đánh giá, xếp loại hiệu trưởng đã được thí điểm tại Hải Phòng, Bắc Giang. Hơn 30 cơ sở giáo dục đào tạo cũng đã góp ý cho dự thảo này.

Ngoài việc thiết kế bộ "chuẩn hiệu trưởng", Bộ GD-ĐT đã tổ chức các lớp bồi dưỡng 15.000 hiệu trưởng trường phổ thông giai đoạn 2008-2010 theo đề án hợp tác với Singapore trong chương trình nâng cao năng lực quản lý của đội ngũ này.

(Nguồn: Vietnamnet)

Người giữ hồn cho văn hóa Thái

Cùng với dòng chảy của thời gian và sự phát triển không ngừng của xã hội, nhiều giá trị văn hóa phi vật thể của dân tộc đang dần mất đi. Dân tộc Thái, một dân tộc có bề dày lịch sử và một kho tàng văn hóa phong phú, đồ sộ cũng đang ít nhiều theo thời gian mai một. Xót xa khi thấy những giá trị cốt lõi của bản sắc dân tộc mình đang dần bị quên lãng, ông Hà Công Tín ở xóm Mỏ, Xã Chiềng Châu, Huyện Mai Châu ngày đêm trăn trở tìm cách lưu giữ những giá trị đó để truyền lại cho thế hệ sau. Ông bắt đầu từ việc học và nghiên cứu chữ viết người Thái - chữ viết dân tộc mình.

Tự học, hiểu rồi say văn hóa Thái

Sinh ra và lớn lên trong cái nôi của văn hóa dân tộc Thái, nhưng mãi đến năm 1992, ông Tín mới lần đầu tiên cầm trên tay quyển sách của ông nội, quyển sách được coi là bảo bối của dòng họ. Ông vô cùng tò mò nhưng không thể đọc nó, vì sách được viết bằng chữ Thái cổ. Mong muốn đọc được quyển sách quý đó đã nung nấu ý định học chữ Thái của ông.

Đầu tiên, ông tìm gặp những người ở Mai Châu biết chữ Thái ( con số này rất ít) và đề nghị theo học với một quyết tâm “người ta học được thì mình cũng học được”. Ông tìm gặp những người biết chữ Thái để tìm hiểu rõ hơn về loại chữ này, khi đã nắm được phương pháp cơ bản, ông chăm chú đọc sách và tự học, tự nghiên cứu.

Khi đã biết đọc, ông sưu tầm, thu thập tất cả sách của người Thái trong dòng họ. Càng đọc, càng hiểu, ông càng say mê hơn cái gọi là “giá trị phi vật thể” của ông cha trong những bảo bối đó, bởi ông hiểu thêm về văn hóa dân tộc Thái, về xã hội Thái cổ xưa. Từ những quyển sách cổ đó, ông thấy được xã hội Thái xưa có một đời sống tinh thần vô cũng phong phú. Đó là những làn điệu dân ca, những bài hát giao duyên, những câu tục ngữ, câu nói cổ… rất sâu sắc và thấm đậm cái tình, cái nghĩa của nguời Tây Bắc. Người Thái xưa còn dịch cả truyện Tam Quốc Chí, truyện Thạch Sanh, và những truyện cổ, truyện ngụ ngôn ra chữ Thái theo lối văn vần thể hiện sự uyên bác, chuyên sâu của người Thái. Bên cạnh đó, còn có những áng Mo, những bùa phép của ông Mo, người được gọi là “thần quyền” đã cai quản và thống trị cả xã hội Thái về mặt đời sống tinh thần, hay những quyển gia phả ghi lại lịch sử lâu đời của từng dòng họ ...

Mẫu chữ Thái cổ trong quyển sách mo của những ông Mo ngày xưa

Khi đã đọc, đã hiểu và thấm nhuần hết những quyển sách của dòng họ, ông tìm kiếm thêm sách để nghiên cứu. Ông cất công tìm hiểu nhà nào có sách đến xin, mượn, mua và thậm chí để đổi. Có những ngày mùa đông rét đậm của vừng núi Tây Bắc, ông sẵn sàng cởi chiếc áo khoác của mình để đổi lấy một quyển sách cổ, khi đó ông hân hoan lắm, thấy mình có được nhiều hơn một quyển sách.

“Người Thái phải biết chữ Thái”

Khi biết ông Tín thông thạo chữ Thái, người dân vô cùng tin tưởng và mếm mộ. Họ nhờ ông dịch những cuốn gia phả, những văn tự cổ chia đất ngày xưa để dàn xếp việc tranh chấp đất đai, giúp họ giải quyết nhiều vấn đề trong cuộc sống…

Từ đó, ông nhận ra rằng: Biết chữ Thái, đọc được chữ Thái và dịch được ra chữ quốc ngữ giúp người dân hiểu được văn hóa Thái là chưa đủ. Cần phải truyền lại chữ Thái cho người Thái, để thế hệ sau có thể gìn giữ và bảo tồn di sản phi vật thể của dân tộc mình. Bởi một lẽ “người Thái phải biết chữ Thái”.

Sau gần 10 năm nghiên cứu, ông Tín đã sưu tầm và biên sọan một giáo trình chữ Thái để đưa vào giảng dạy. Lớp học đầu tiên của ông được sự ủng hộ nhiệt tình của đông đảo con em dân tộc Thái, từ những cán bộ huyện, cán bộ văn hóa đến những người dân ngày ngày chỉ quen lên nương lên rẫy đều háo hức theo học.

Khi được hỏi về phương pháp dạy, ông cười bảo: “Học theo kiểu đánh du kích, bình dân học vụ như ngày xưa”. Cách giảng dạy của ông rất đơn giản và dễ hiểu. Ông không chỉ dạy cho “người Thái phải biết chữ Thái” mà còn khơi dậy trong họ những bản sắc truyền thống mà dường như đã lãng quên hoặc mất đi. Ngoài việc dạy chữ Thái, giảng bằng tiếng Thái, ông lồng ghép cả những bài hát dân ca, những câu tục ngữ, câu nói cổ của người Thái trong bài giảng của mình, nên những giờ học của ông luôn thú vị và lôi cuốn. Những người học cảm thấy thích thú không phải chỉ vì họ có thể đọc được những quyển gia phả (những quyển sách cổ mà ngày lễ tết vẫn mang ra bàn thờ cúng như một nghi lễ tôn thờ tổ tiên), hay biết thêm những bài hát dân gian mà còn bởi họ biết thêm, hiểu thêm và thấm nhuần thêm những nét bản sắc truyền thống của dân tộc.

Sau khóa học đâu tiên mà ông Tín nói vui rằng đã “Xóa mù chữ Thái cho 50 nguời”, thì chương trình dạy chữ Thái cho người Thái được UBND Huyện Mai Châu và Bộ Nội Vụ quan tâm. Năm 2006, họ tổ chức khóa học thứ 2 cho cán bộ nòng cốt của huyện và các cán bộ văn hóa.

Năm 2006, Uỷ ban khoa học Thái tổ chức Hội thảo khoa học chữ Thái. Đó là hội thảo của những người quan tâm đến chữ viết Thái, những nhà khoa học nghiên cứu chữ viết Thái để thống nhất chữ Thái Việt Nam ở các tỉnh: Hòa Bình, Yên Bái, Điện Biên, Lai Châu, Thanh Hóa, Nghệ An, Sơn La. Hội thảo được diễn ra tại Mai Châu, nơi có ít người Thái nhất trong 7 tỉnh có cộng đồng người Thái sinh sống nói trên. Theo lời của một cán bộ văn hóa tỉnh Điện Biên thì “Bởi Mai Châu đã có cái gọi là tâm huyết để truyền chữ Thái cho người Thái nên mới có hội nghị này. Chúng tôi đến đây, để xem và học hỏi để làm theo cái mà Mai Châu đã tiên phong để lưu giữ và bảo tồn chữ Thái”. Hội thảo thống nhất đưa giáo trình chữ Thái Yên Bái đã được chỉnh sửa cho phù hợp để dễ dàng cho việc giảng dạy, nay gọi là chữ Thái cải tiến.

Được biết, chương trình học chữ Thái đã được Bộ Nội vụ, và Huyện Ủy trích kinh phí, lên kế hoạch cho những khóa đào tạo cho cán bộ nòng cốt, cán bộ văn hóa và con em dân tộc Thái. Lớp học sẽ được mở trong nay mai.

Tiếp tục con đường nghiên cứu chữ Thái cổ

Ông Tín cho biết: Chữ Thái cải tiến khác nhiều chữ Thái cổ, đơn giản và dễ học hơn. Nhưng mục đích của ông là muốn lưu giữ và truyền lại những di sản phi vật thể dân tộc từ những quyển sách cổ của ông cha cho con cháu nên ông tiếp tục con đường nghiên cứu chữ Thái cổ.

Ông tiếp tục thu thập, sưu tầm và nghiên cứu những văn bản chữ viết Thái . Từ những ngày đầu tiên, ông đã được biết đến như người lưu giữ cả kho tàng văn hóa dân tộc Thái. Nhiều nhà khoa học, nhà ngôn ngữ học trong và nước ngoài đã tìm đến ông để nghiên cứu, học hỏi và nhờ ông giúp đỡ.

Văn hóa và tìm hiểu văn hóa là mảnh đất chung cho tất cả những người quan tâm và say mê tìm kiếm các giá trị đó, nên tại đây, ông đã gặp gỡ và trao đổi với những nhà khoa học Thái Lan, họ đến Mai Châu theo chương trình “Thái ngoài Thái” và ở đây họ tìm thấy được chữ Thái cổ nhất. Hay như khi tiếp xúc với ông Micheal Cozen, Viện Ngôn ngữ học Paris thì ông biết rằng, người Pháp đã nghiên cứu về văn hóa Thái và chữ viết Thái từ những năm 1920, họ lưu giữ cả một kho tàng sách Thái cổ. Người Đức cũng nghiênc cứu văn hóa Thái và Viện Ngôn ngữ Việt Nam tìm đến để nhờ ông giúp đỡ cho những công trình nghiên cứu hay những luận án tiến sĩ của họ…

Gần 20 năm nghiên cứu và tìm hiểu chữ viết Thái, văn hóa Thái, giờ đây có thể nói ông đã nắm giữ cả một kho tàng phi vật thể của dân tộc Thái. Song, không vì thế mà ông dừng lại nghỉ ngơi khi đã tuổi cao, mà ông vẫn tiếp tục miệt mài công trình nghiên cứu của mình, bởi: “Kho tàng di sản văn hóa Thái phong phú và đồ sộ lắm” và để “giữ hồn cho văn hóa Thái” cho hôm nay, và mai sau…

(Nguồn: Báo Hòa Bình)

Dịch thuật đoạn tin nhắn trên Twitter

Đã bao giờ bạn muốn nhắn tin trên Twitter bằng nhiều ngôn ngữ khác nhau? Trong khi bạn có thể dịch thô các đoạn tin nhắn (gọi tắt là đoạn tweet) bằng cách dán đoạn tweet vào Google Translate. Một dịch vụ mới là Twinslator sẽ giúp thao tác dịch đoạn tweet của bạn trở nên dễ dàng hơn, cho phép bạn viết và dịch sang ngôn ngữ khác và đăng cả hai đoạn tin nhắn lên Twitter. Đó là tất cả những gì bạn cần làm: đây quả là một ứng dụng đơn giản và mạnh mẽ. (Thật ngẫu nhiên, chức năng dịch thuật này được hỗ trợ bởi Google Translate.)

Tuy nhiên, đó không phải là dịch vụ duy nhất, ngoài ra còn có: TweetTranslate và Tweetrans cũng cung cấp các dịch vụ tương tự, trong khi đó TwitTrans giúp bạn dịch thuật thủ công các đoạn tweet trong thời gian một giờ đồng hồ, với chất chất lượng tốt hơn nhiều so với bản dịch bằng máy.

(Dịch thuật Việt dịch từ Mashable.com)

Phát hành cuốn tự truyện nổi tiếng của Michael Jackson

Một số nhà xuất bản trong đó có Random House đã mua bản quyền phát hành lại cuốn tự truyện rất ăn khách năm 1988 của ông hoàng nhạc Pop mang tên "Moonwalk".

Người hâm mộ của ông hoàng nhạc Pop sẽ không phải chờ lâu bởi cuốn tự truyện này sẽ có mặt trên các kệ sách vào tháng 10 tới với giá 25USD (hơn 400.000 VNĐ). Harmony Books, một nhánh của NXB Random House được quyền phát hành cuốn tự truyện tại thị trường Bắc Mỹ.

Một loạt các nhà xuất bản khác như Michel Lafon (Pháp), Heyne (Đức), Heinemann (Anh) cũng đã mua bản quyền phát hành "Moonwalk" tại các thị trường Pháp, Đức và Anh để đáp ứng nhu cầu của người hâm mộ khắp thế giới.

Trong "Moonwalk" MJ nói về danh tiếng, sự nghiệp âm nhạc cũng như chính gia đình nổi tiếng của mình. Cuốn tự truyện cũng thuật lại những cuộc nói chuyện giữa Michael Jackson với những nhân vật nổi tiếng thế giới như: Quincy Jones, Paul McCartney, Brooke Shields, cô em gái Janet Jackson và cả Joe Jackson, cha đẻ của Michael.

"Moonwalk" từng giành vị trí số 1 trong danh sách những cuốn sách bán chạy nhất của Thời báo New York Times năm 1988 và đã bán được 500.000 bản tại Mỹ khi đó. Random House đã mời một nhân vật nổi tiếng có mối quan hệ thân thiết với ông hoàng nhạc Pop viết lời giới thiệu cho cuốn tự truyện này. Tuy nhiên, danh tính của ngôi sao này vẫn được giữ kín.

(Nguồn Vietnamnet)

10 thành phố mất tích

Trong lịch sử phát triển của thế giới, có rất nhiều thành phổ cổ nổi tiếng đã bị phá hủy và chỉ còn lại những vết tích cho tới ngày nay. Dưới đây là 10 thành phố mất tích nổi tiếng thu hút đông đảo khách du lịch đến thăm quan. Ảnh trên Telegraph.

Di tích này từng xuất hiện trong cuốn sách của Homer và được phát hiện vào thế kỷ thứ 19 tại Anatolia, Thổ Nhĩ Kỳ. Theo truyền thuyết, sau khi bị bao vây, thành Troy đã bị người Hy Lạp tàn phá. Tại ngọn núi cổ Hisarlik, các nhà khoa học đã tìm thấy những bức tường cao khoảng 7m cùng nhiều bằng chứng về sự tồn tại của 9 thành phố nhỏ trong khu vực này, trong đó có Troy.

Babylon

Người Nebuchadnezzar đã xây dựng khu vườn treo Babylon, một trong bảy kỳ quan cổ đại của thế giới. Nhà sử học Herodotus dù chưa một lần nhìn thấy công trình nhưng đã ghi lại trong các cuốn sách của mình về sự nguy nga và tráng lệ của nó. Vào thế kỷ thứ 19, các bức tường bằng gạch nung của Babylon được tìm thấy cùng với di tích của một cung điện ở phía bắc. Dưới thời của Saddam Hussein, công trình được tái hiện lại. Những mảnh vỡ cánh cổng Ishtar của Babylon đang được lưu giữ tại bảo tàng Pergamon, Berlin, Đức.

Akrotiri

Đây là thành phố cổ thuộc thời kỳ đồ đồng của nền văn minh Minoan. Nó bị phá hủy bởi đợt tuôn trào núi lửa lớn vào khoảng 1.500 năm trước Công nguyên. Rất nhiều di tích của thành phố bao gồm nhà cửa, đồ gốm, tranh trên tường… được tìm thấy dưới đống đất cát và tàn tro núi lửa tại đảo Santorino, Hy Lạp. Từ những di chứng này, các nhà khoa học cho rằng, đợt phun trào núi lửa rất lớn đã cuốn một phần thành phố theo dòng nham thạch xuống dưới biển. Chính câu chuyện này đã tạo nên cảm hứng cho các truyền thuyết về thành phố huyền thoại Altantis.

Machu Picchu

Thành phố mất tích của người Incas được nhà thám hiểm người Mỹ Hiram Bingham tình cờ tìm ra vào năm 1911 tại Peru. Di tích bị sụp đổ từ những năm 1530. Mặc dù có rất nhiều nhà nghiên cứu lịch sử cổ đại được cử đến để tìm hiểu về thành phố bí ẩn này nhưng hiện tại, người ta vẫn chưa tìm ra nguyên nhân vì sao nó lại được xây dựng trên đỉnh ngọn núi hiểm trở như thế. Câu hỏi vẫn chưa có lời giải đáp và điều đó càng thôi thúc trí tò mò của đông đảo khách du lịch.

Petra

Để thăm quan thành phố bí ẩn này, du khách phải vượt qua hẻm núi Siq nằm giữa các dãy núi đá thạch. Petra có khoảng hơn 1.000 ngôi mộ, một tu viện và một đền cúng tế. Trước đây, chỉ có người Bedouin (dân du mục Ả Rập) biết đến sự tồn tại của thành phố này. Năm 1812, một du khách Thụy Sĩ tên Johann Burchkhardt là người ngoại quốc đầu tiên đặt chân đến đây. Sau khi nghe kể về Petra, Johann đã cải trang làm người Ả Rập và thuyết phục dân du mục đưa ông tới khám phá thành phố.

Oradour-sur-glane

Thành phố nhỏ của nước Pháp này chưa bao giờ bị biến mất như các thành phố trên nhưng nơi đây lại chứng kiến cuộc thảm sát đẫm máu trong Chiến tranh thế giới lần thứ 2. 624 người, chủ yếu là phụ nữ và trẻ em đã bị lính Đức Quốc xã giết vào tháng 10/6/1944. Đến nay người ta vẫn chưa tìm ra nguyên nhân vì sao họ bị giết hại. Sau cuộc thảm sát đó, thành phố này bị bỏ hoang, thi thoảng người ta vẫn đến đây để tổ chức lễ tưởng niệm những người đã mất.

Carthage

Dù chỉ còn lại ít vết tích nhưng đây vẫn là địa điểm thăm quan của nhiều khách du lịch. Carthage đã trải qua hai lần bị tàn phá trong lịch sử phát triển. Lần đầu tiên là do người La Mã tiến hành trong cuộc chiến tranh Punic vào năm 146 trước Công nguyên. Sau đó, thành phố được phục hồi, phát triển và trở thành thương cảng sầm uất. Vào năm 698 sau Công nguyên, người Ả Rập lại cướp phá thành phố và đến nay một phần di tích vẫn nằm ở khu đồi Byrsa, Tunisia.

Tikal

Đây chính là cái nôi của nền văn minh Maya, nơi hai vị vua Stormy Sky và Great Jaguar Paw đóng đô. Thành phố này đã bị bỏ hoang vào năm 900 sau Công nguyên và chìm vào quên lãng khi bị rừng cây cao che phủ trong hàng ngàn năm. Những người dân địa phương của Guatemalan từ lâu đã biết đến công trình với hơn 4.000 tòa nhà cùng số dân 90.000, tuy nhiên mãi đến thế kỷ thứ 19, người châu Âu mới phát hiện ra Tikal.

Kuelap

Nằm ẩn mình trong đám mây mù ở các khu rừng rậm phía Bắc nước Peru, thành phố này gần đây mới được khám phá. Trước đó, một nhóm các nhà khảo cổ đã xuyên qua các khu rừng đến nơi này nhưng họ đã phải bỏ mạng. Người dân Peru hy vọng Kuelap sẽ trở thành Machu Picchu phía bắc của nước họ. Người Chachapoyas đã xây một pháo đài có tường thành bảo vệ cao 20m giữa rừng rậm với rất nhiều đền chùa và lăng tẩm bao quanh Kuelap.

Angkor

Khu di tích hoành tráng này nằm giữa rừng cây rậm rạp của Campuchia. Trong quá khứ, Angkor từng là kinh đô dưới đế chế người Khmer. 140 năm trước đây, nhà thám hiểm người Pháp Henri Mouhot đã phát hiện ra công trình này. Được xây dựng từ thế kỷ thứ 9 đến thế kỷ 14, Angkor gồm rất nhiều ngôi đền có kiến trúc cổ độc đáo. Hàng năm, di tích nổi tiếng này vẫn là điểm du lịch của hàng triệu lượt khách trong và ngoài nước.

(Nguồn: Ngoisao.net)

Kingston ra mắt website cho người dùng Việt

Theo thông tin từ trang chủ của tập đoàn công nghệ Kingston, danh sách trang web trên toàn cầu của hãng này đã xuất hiện thêm phiên bản ngôn ngữ tiếng Việt dành cho người dùng thị trường Việt Nam.

Không chỉ cung cấp các thông tin về sản phẩm và sáng tạo mới cùng thời điểm với các quốc gia khác cũng như tại Mỹ với ngôn ngữ tiếng Việt, điểm đáng chú ý của của website này chính là tính năng cho phép người dùng xác minh sản phẩm mình mua có phải là chính hãng hay không. Bên cạnh đó, cùng với việc ra mắt website tiếng Việt, Kingston cũng tung ra game giải đố trực tuyến để giúp người dùng có thêm kiến thức tìm kiếm các sản phẩm chính hãng.

Được biết, sau khi thiết lập văn phòng đại diện tại TPHCM vào tháng 2/2009, Kingston đã thực hiện nhiều chiến dịch để liên kết người dùng của mình. Đây được coi là một động thái cho thấy sự quan tâm của thương hiệu sản xuất bộ nhớ nổi tiếng này tới thị trường và người dùng Việt Nam.

Theo bà Tawny Phan, Trưởng Đại diện Công ty Kingston tại Việt Nam: “Đây chỉ là bước đầu cho mối liên kết chặt chẽ giữa hãng và người tiêu dùng Việt Nam. Trong tương lai, Kingston sẽ có thêm những chương trình độc đáo, sáng tạo và thú vị dành cho người tiêu dùng Việt Nam, để hoàn tất những cam kết mà hãng đã dành cho thị trường mới nổi này”.

(Nguồn: vtv.vn)

Phát hiện mới về tính chất của quá trình học tập

Giáo dục rất có thể sẽ sớm bước vào một mốc chuyển đổi khi những phát hiện mới đây trong khoa học thần kinh, tâm lý học, và ứng dụng máy móc vào học tập đang cùng nhau tạo ra nền tảng cho phương thức học tập mới.

Trên tờ Science số ra ngày 17 tháng 7 vừa qua, các nhà nghiên cứu đã công bố rằng sự thay đổi này đang bị chi phổi bởi ba nguyên lý đang hình thành từ nghiên cứu đa ngành: học tập là quá trình điện toán, học tập là một quá trình xã hội, và học tập được hỗ trợ bởi chu kỳ não liên kết nhận thức với những hoạt động kết nối mọi người với nhau. Các nhà khoa học tin rằng, việc nghiên cứu về quá trình học tập có thể làm sáng tỏ nguồn gốc trí thông minh của con người.

“Chúng ta không bị bỏ rơi để phải tự khám phá thế giới một mình như Robinson Crusoe trên đảo hoang,” Andrew Meltzoff, trưởng nhóm nghiên cứu, quyền giám đốc Viện nghiên cứu Não & Khả năng học tập, cho biết. “Những quy tắc này hỗ trợ cho việc học suốt đời và có vai trò đặc biệt quan trọng lí giải khả năng học tập nhanh chóng của con trẻ trong hai lĩnh vực trí tuệ đặc trưng của loài người: ngôn ngữ và kĩ năng xã hội."

"Tương tác xã hội quan trọng hơn chúng ta vẫn tưởng, nó là nền tảng cho các quá trình học tập sau này. Nghiên cứu đã chỉ ra rằng con người học được nhiều nhất từ người khác, và phần lớn quá trình này phụ thuộc vào sự lựa chọn, một lựa chọn khôn ngoan của các bậc phụ huynh khi tự đặt mình vào vai trò người bố/ người mẹ đơn thuần hay kiêm thêm vai trò gia sư,” Meltzoff, nhà tâm lý học phát triển, cho biết.

“Chúng ta đang cố tìm hiểu não của trẻ hoạt động như thế nào – khả năng điện toán thay đổi ra sao khi có sự hiện diện của một người khác, và cố gắng sử dụng ba quy tắc nói trên làm đòn bẩy cho học tập và nâng cao chất lượng giáo dục,” Patricia Kuhl, đồng tác giả nghiên cứu nói thêm.

Kĩ sư nghiên cứu người máy Javier Movellan tại đại học California ở San Diego và nhà sinh học – thần kinh học Terrence Sejnowski cũng là các tác giả tham gia nghiên cứu. Nghiên cứu được tài trợ kinh phí bởi Quỹ Khoa học Quốc gia và Viện quốc gia về Sức khỏe Trẻ em & Phát triển Con người.

Báo cáo trên tờ Science chỉ ra rất nhiều tiến bộ trong các ngành khoa học thần kinh, tâm lý học, và giáo dục. Ví dụ, Kuhl cho biết người ta thường không nhận ra các yếu tố xã hội và yếu tố điện toán có tương tác với nhau như thế nào trong quá trình học hỏi.

“Chúng ta có một chiếc máy tính ở giữa hai vai và bộ não luôn ở tình trạng đang làm việc với những phép thống kê trong khi con người không hề hay biết. Ví dụ, trẻ con học hỏi đơn giản bằng cách lắng nghe. Chúng học âm và từ bằng cách nắm bắt các thông tin ngẫu nhiên khi ta nói chuyện với chúng,“ Kuhl nói.

Nhưng cũng có những hạn chế. Công trình của Kuhl đã chỉ ra rằng trẻ con thu thập số liệu thống kê và học hỏi khi tiếp xúc trực tiếp với một ngoại ngữ qua một người thực trò chuyện với chúng, chứ không phải khi nhìn thấy người đó trên màn hình tivi.

Với việc sử dụng từ não đồ (magnetoencephalography), một phương pháp đo đạc không can thiệp, các nhà khoa học thần kinh đã nghiên cứu hoạt động não bộ của trẻ em và phát hiện ra mối liên hệ giữa khu vực nghe và khu vực nói trong vỏ não ở trẻ sơ sinh, trẻ 6 tháng và trẻ một năm tuổi. (Ảnh: Viện nghiên cứu Não & Khả năng học tập, Đại học Washington)

“Một người có thể có thêm nhiều thông tin bằng cách trò chuyện mặt đối mặt với một người khác,” bà nói. “Chúng ta đang cố tìm hiểu yếu tố xã hội và ý nghĩa của nó đối với quá trình tiến hóa của con người.”

Có vẻ như con trẻ cần được tiếp xúc trực tiếp với người khác để học hỏi. Chúng sẽ thu được nhiều thông tin hơn khi tiếp xúc trực tiếp với một người chứ không phải nhìn vào hình ảnh họ trên màn hình tivi cỡ lớn,” bà nói. “Chúng ta đang cố tìm hiểu vì sao não bộ lại hoạt động như vậy, và điều đó có ý nghĩa như thế nào đối với bản thân chúng ta cũng như quá trình tiến hóa của con người.”

Meltzoff nói một yếu tố quan trọng góp phần tạo nên trí thông minh nhân loại là tạo hóa đã sinh ra con người theo cách mà chúng ta không nhất thiết phải tự mình khám phá mọi thứ.

“Một vai trò chủ đạo của bậc làm cha làm mẹ là dạy cho em bé biết đâu là điều quan trọng cần phải học,” ông nói. “Chúng ta có thể làm được điều này thông qua hướng dẫn bằng thị giác. Đây là một cơ chế mang tính xã hội và từ đó trẻ sẽ tự hiểu được điều gì là quan trọng. Khi tiếp xúc với người khác, trẻ em còn có thể học qua mô hình làm mẫu và bắt chước.”

Trẻ sơ sinh, ông nói, học bằng phương pháp tự khám phá hỗn hợp, tức quan sát cách thức người khác giải quyết vấn đề.

“Chúng ta có thể biết được mình phải làm gì qua quan sát người khác, và chúng ta cũng hiểu được người khác thông qua chính hành động của mình,” Meltzoff nói. “Học hỏi là một quá trình hai chiều.”

Các nhà nghiên cứu tin rằng những cách học không chính thức, cách con người, đặc biệt là trẻ em, học ở bên ngoài trường lớp, cần được đưa vào chương trình của các lớp học.

“Các nhà giáo dục biết rằng trẻ em dành tới 80% thời gian trong ngày (không tính thời gian ngủ) cho các hoạt động bên ngoài trường lớp, và trẻ học rất chăm chú, hiệu quả ở những nơi như viện bảo tàng, trung tâm công cộng, từ các trò chơi trực tuyến và những thứ tương tự. Phần lớn cách học này mang tính xã hội cao; nó có thể được áp dụng trong nhà trường để nâng cao hiệu quả dạy và học. Tại sao một đứa trẻ rất giỏi tính điểm các trận bóng chày lại bị rớt trong bài thi môn toán ở trường?” Meltzoff nói.

Mặc dù có vẻ như trẻ em không học hỏi được gì từ tivi, nhưng thực tế công nghệ lại đóng vai trò quan trọng trong kho kiến thức của chúng. Nghiên cứu chỉ ra rằng trẻ em dễ lĩnh hội hơn khi học hỏi từ các rôbôt mang tính xã hội – những rôbôt có hình thức giống con người hơn và tương tác với người nhiều hơn.

“Khi quá trình tương tác với máy móc càng giống tương tác với con người bao nhiêu, thì trẻ em – và thậm chí cả người lớn – càng học hỏi từ máy được nhiều bấy nhiêu,” Kuhl nói. “Một ngày nào đó chúng ta có thể hiểu được làm thế nào công nghệ có thể giúp con người ở mọi lứa tuổi đều có thể học một ngôn ngu mới, và điều này sẽ rất hữu ích đối với các trường học ở khắp nơi trên thế giới."

“Khoa học đang cố tìm hiểu sức mạnh của giao tiếp xã hội đối với khả năng học tập của con người,” Meltzoff nói. “Trẻ em ngày nay đang được sử dụng công nghệ cao – với những Facebook, Twitter, và tin nhắn văn bản – để tăng cường giao tiếp xã hội. Với công nghệ, trẻ em đang học cách hợp tác giải quyết vấn đề. Công nghệ cũng mang lại cho chúng ta một mạng lưới phân phối thông tin rộng rãi– một thế giới tri thức khổng lồ mà mọi người đều có thể tiếp cận.”

(Nguồn: www.khoahoc.com.vn)

Cần đẩy mạnh ứng dụng Podcast vào việc giảng dạy ngoại ngữ

Các công cụ số hiện nay (như blog, wiki, podcast) và thế giới ảo đang tạo ra hàng loạt những cơ hội dành cho các hoạt động tương tác phục vụ cho nhu cầu kinh doanh và học tập.

Trong những công cụ này, podcast là một công cụ hữu hiệu không chỉ giúp cho người giảng dạy có thêm phương tiện truyền tải kiến thức mà còn giúp người học có thể linh động trong quá trình tiếp thu bài giảng.

Podcast là gì?

Podcast chỉ mới ra đời cách đây vài năm. Một chương trình podcast là một đoạn âm thanh (audio) có kết nối với một luồng dạng thức RSS (Really Simple Syndication - Dịch vụ cung cấp thông tin đơn giản).

Hình thức này không bắt buộc người sử dụng phải có máy iPod mặc dù đó chính là nguồn gốc của từ “pod” trong “podcast”. Có thể nghe một đoạn podcast trên iPod (hay bất kỳ máy nghe MP3 nào) hoặc từ máy vi tính – không nhất thiết là iPod.

Thuật ngữ podcasting ám chỉ phương thức qua đó nội dung được cung cấp đến người sử dụng. Tác giả hoặc hosting của podcast được gọi là podcaster. Videocast (hay V-cast) là podcast có video và slideshow đi cùng.

Podcast và videocast có thể nghe và xem trực tiếp ở một thời điểm xác định trước, tương tự như chương trình radio nhưng nó luôn có sẵn để tải về bất cứ lúc nào.

Podcast phân biệt với kiểu audio Internet truyền thống ở hai điểm căn bản: người nghe phải theo dõi các lịch trình phát sóng của web radio, hoặc phải tìm kiếm và tải về những file riêng biệt từ web.

Podcast có thể nghe bất kể lúc nào vì có một bản copy sẵn trên máy tính hay trên một máy nghe nhạc di động, các file lại được cung cấp tự động cho các khách thuê bao, mà không đòi hỏi phải tải về.

Podcast trong giảng dạy ngoại ngữ - con đường còn xa

Tỷ lệ phần trăm người sử dụng podcast tăng từ 11% (tháng 1-2006) lên 18% (tháng 1-2008). Riêng tại Mỹ, có 23 triệu người, chiếm 9% dân số, đã nghe podcast ít nhất một lần trong tháng. Trong những người sử dụng podcast, có 69% người nghe qua máy tính và 28% sử dụng các thiết bị nghe bằng MP3. (Theo The Digital Economy Fact Book, 2008-2009)

Một cuộc khảo sát nhanh trên các trang web của các trường đại học hoặc các trung tâm giảng dạy ngoại ngữ lớn ở TP.HCM cho thấy hầu hết đều chưa có các ứng dụng podcast để hỗ trợ giảng dạy, học tập, đặc biệt là các môn ngoại ngữ. Chỉ có một vài trang web của các trung tâm đào tạo từ xa có tham gia ứng dụng công cụ này.

Theo một giảng viên ngoại ngữ của một trường đại học có uy tín ở TPHCM, hầu hết các giáo viên ngoại ngữ đều ngại tiếp cận với các ứng dụng công nghệ số. Mặt khác, chính các giáo viên vẫn chưa có thói quen thay đổi phương pháp giảng dạy mà vẫn sử dụng các công cụ truyền thống như xem băng video, nghe băng cassette. Thậm chí có những giáo viên chưa sử dụng thành thạo các thao tác trên máy tính, những công cụ đơn giản hoặc những phần mềm bình thường để hỗ trợ việc giảng dạy (MS PowerPoint chẳng hạn).

Thực tế cho thấy rất nhiều giáo viên chưa được trang bị những kiến thức cơ bản về ứng dụng các công cụ mới của công nghệ thông tin. Ngoài ra, một phần cũng do ban lãnh đạo nhà trường chưa tạo điều kiện thật sự cho các giáo viên sử dụng, tiếp cận những công cụ này để nâng cao chất lượng giảng dạy hoặc có bất kỳ một biện pháp khuyến khích nào để các giáo viên thực hiện.

Ứng dụng podcast trong hoạt động giảng dạy tại Việt Nam còn rất yếu, thậm chí hoàn toàn bỏ trống. Trong khi các trang web về dạy ngoại ngữ của Việt Nam hầu như rất ít thực hiện những bản tin podcast thì ngược lại thông qua podcast, tiếng Việt đã được truyền tải khắp nơi trên mạng Internet. Tiếc là các trang web, diễn đàn, blog này lại do người nước ngoài quản lý và thực hiện bằng tiếng Anh để hướng dẫn học tiếng Việt.

Xu hướng

Theo Arbitron/Edison Media Research, lượng người dùng podcast đang tăng lên nhanh chóng. Cuộc nghiên cứu năm 2008 The Podcast Consumer Revealed của họ cho biết trong năm qua sự nhận biết cụm từ “podcasting” tăng từ 22% lên 37%; khán giả của audio podcast tăng 18%; khán giả của video podcast tăng 10%… Có thể số người dùng podcast ngày nay chỉ là con số nhỏ nhoi so với blog và các mạng xã hội khác nhưng chắc chắn sẽ ngày càng tăng trong bối cảnh hội tụ số và khủng hoảng kinh tế toàn cầu.

Nếu so sánh với những phương tiện truyền thông khác như blog hay video trực tuyến thì podcast đang ở giai đoạn đầu của việc chấp nhận và sử dụng. Podcast là công cụ hoàn toàn phù hợp với hoạt động đào tạo hiện nay tại Việt Nam, với mức kinh phí đầu tư thấp, giáo viên có thể tự biên tập, truyền tải bài giảng thông qua trang web của nhà trường hoặc trang blog cá nhân nhằm giúp cho người học có thêm cơ hội tiếp cận bài giảng tùy thời gian phù hợp. Bên cạnh đó, dân số trẻ, ham học hỏi và số lượng người dùng Internet đông đảo… là những yếu tố thuận lợi để ứng dụng và phát triển podcast trong việc giảng dạy, đặc biệt là đối với môn ngoại ngữ.

(Nguồn: Thời báo kinh tế Sài Gòn Online)

Chuyển đổi file PowerPoint sang file hình ảnh trên YouTube bằng PPT2YouTube

Nếu bạn có các file trình chiếu PowerPoint và bạn cần chuyển đổi file này sang file hình ảnh để chia sẻ trên các website chia sẻ video như Youtube, MetaCafe..., bạn có thể dùng PPT2YouTube. PPT2YouTube là một phần mềm miễn phí dùng chuyển đổi các file PowerPoint sang file hình ảnh (video file). Bạn cũng có thể dùng các file đã được chuyển sang file hình ảnh để trình chiếu sau này. Công cụ này giúp bạn dễ dàng chuyển đổi định dạng file mà không làm ảnh hưởng đến chất lượng và hiệu ứng động của hình ảnh.

Chỉ cần đơn giản chọn file PPT, chon vị trí lưu file chuyển đổi và ấn chọn nút Start (bắt đầu) để thực hiện quá trình chuyển đổi. Tất cả hình ảnh, âm thanh, ảnh động, hiệu ứng, video clip được giữ nguyên chất lượng. Sau khi đã thực hiện chuyển đổi xong, tải file lên các website chia sẻ hình ảnh.

Các tính năng chính của PPT2YouTube

• Chuyển đổi miễn phí file PowerPoint sang file Youtube


• Theo dõi quá trình chuyển đổi bằng tác vụ List Manager (Quản lý danh mục)


• Đảm bảo chất lượng hình ảnh tốt nhất


• Chuyển đổi file PPT sang MP4


• Giữ nguyên được âm thanh, hiệu ứng và hiệu ứng động của slie của file PPT gốc

Xem hình ảnh thực hành dưới đây:

Tải phần mềm tại đây

(Dịch thuật Việt dịch từ Solidblogger.com)

Nhật thực ngày 22 tháng 7, 2009

Nhật thực diễn ra vào thứ tư, ngày 22 tháng 7, 2009 là nhật thực toàn phần với độ che khuất 1,080 quan sát được ở dải hẹp qua phía bắc Ấn Độ, đông Nepal, bắc Bangladesh, Bhutan, đỉnh phía bắc của Myanmar, trung tâm Trung Quốc và Thái Bình Dương, gồm quần đảo Ryukyu, quần đảo Marshall và Kiribati. Nhật thực toàn phần có thể được nhìn thấy từ nhiều thành phố như Surat, Varanasi, Patna, Thimphu, Thành Đô, Trùng Khánh, Vũ Hán, Hàng Châu, Thượng Hải, cũng như trên Đập Tam Hiệp. Nhật thực một phần có thể được quan sát trong pham vi rộng hơn, bao gồm phần lớn Đông Nam Á và đông bắc châu Đại Dương.

Nhật thực lần này là nhật thực dài nhất trong thế kỉ 21, và không có lần nào dài hơn cho đến ngày 13 tháng 6, 2132. Thời gian xảy ra nhật thực lên đến là 6 phút 39 giây, mặt trời bị che khuất tối đa được quan sát từ Thái Bình Dương vào 02:35:21 UTC, khoảng 100 km về phía Nam quần đảo Bonin, phía đông nam Nhật Bản. Đảo Bắc Iwo Jima là vùng đất quan sát được gần nhất nhật thực tối đa.

Từ Việt Nam không thể quan sát nhật thực toàn phần, độ che khuất tối đa lên đến 75,8% có thể nhìn thấy từ Hà Giang. Theo tính toán, ở Hà Nội, độ che khuất tối đa là 67,5 % diễn ra vào lúc 8 giờ 11 phút 55 giây (giờ địa phương)[2]. Càng về phía nam, độ che khuất càng nhỏ; ở Thành phố Hồ Chí Minh, độ che khuất tối đa là 27,4 % diễn ra vào lúc 8 giờ 13 phút 09 giây (giờ địa phương).

Trong kỳ nhật thực này, Mặt trăng lọt vào giữa ngăn nắng Mặt trời chiếu xuống Trái đất, tạo thành “bóng tối Mặt trăng” di chuyển với dạng vệt đen bắt đầu từ Ấn Độ qua Nepal, Bhutan, Myanmar, Trung Quốc, rồi ra Thái Bình Dương để biến mất giữa vùng quần đảo Polynesia.

(Dịch thuật Việt tổng hợp từ Wikipedia và Tuổi Trẻ Online)

Slogan và những sai lầm trong dịch thuật

Ngày nay, hầu hết các công ty kinh doanh đều có những khẩu hiệu tiếp thị, các hình thức quảng cáo và tên thương mại của riêng mình nhằm đưa sản phẩm của họ đến gần hơn với công chúng. Kết quả của việc tiếp thị này giúp cho người tiêu dùng dễ dàng nhận biết được thương hiệu này đi kèm với sản phẩm gì và chất lượng của nó ra sao.

Vì thế không có gì ngạc nhiên khi đa phần các công ty này sử dụng lối chơi chữ - sự điệp âm, các kiểu chơi chữ và những từ ngữ có nghĩa mở rộng - đây gần như là điều bắt buộc trong các khẩu hiệu quảng cáo. Trong khi tính khôi hài bằng lời nói có thể bổ sung cho tính mới mẻ của một quảng cáo thì nghĩa mở rộng (hay còn gọi là nghĩa bóng) lại gần như không có khả năng dịch sang ngôn ngữ khác.

Một vài năm trước đây Pepsi đã cố gắng dịch khẩu hiệu của nó là “Come alive: You’re in the Pepsi Generation” sang tiếng Trung Quốc. Kết quả khi chuyển nghĩa sang là một câu đại loại là “Pepsi brings your ancestors back from the dead – Pepsi mang tổ tiên của bạn trở về từ cõi chết”. Thật không may những kiểu kết nối ngôn ngữ như thế này là không bình thường. Hệ thống máy tính mới của Microsoft là Vista đưa ra một thuật ngữ làm ô danh một người phụ nữ già, lôi thôi lêch thếch ở Latvia. Còn nhạc chuông Hellomoto của Motorola giống như “Hello, Fatty – xin chào anh béo” ở Ấn độ.

Những lỗi như trên liệu có bất kì quy luật nào, sự hướng dẫn nào hay cách thực hiện nào tốt nhất cho việc dịch những bản sao tiếp thị hay không? Nhất định là có những khẩu hiệu địa phương hóa khi chuyển sang ngôn ngữ khác thành công. Khi McDonald’s quyết định địa phương hóa khẩu hiệu của nó là “I’m loving it”, đã có một ý tưởng hay của những cạm bẫy tiềm năng. Những lựa chọn trong việc địa phương hóa khẩu hiệu được thu hẹp trong cách dịch các cụm từ theo nghĩa đen, thoát khỏi nghĩa tiếng Anh và làm cho nó phù hợp với văn hóa địa phương. Sau khi cộng tác và giành được quyền đại diện tại thị trường địa phương thì chiến lược được công ty chọn lựa sẽ là sử dụng khẩu hiệu phù hợp với văn hóa của từng địa phương.

Một số nước sẽ giữ lại phiên bản tiếng Anh, một số nước khác sẽ chọn cách dịch nghĩa nó và một số ít nước khác sẽ làm cho nó phù hợp hơn với nghĩa từ tiếng Anh. Ở Tây Ban Nha khẩu hiệu của McDonald được dịch là “me encanta”. Theo Miguel Gomez Winebrenner của hãng quảng cáo và cố vấn quảng cáo quốc tế Cheskin thì khẩu hiệu này đại khái có nghĩa là “I really like it”. Winnebrenner nói rằng: Rõ ràng là khẩu hiệu mà hãng McDonald đã làm không dịch theo nghĩa đen. Họ đã làm cho nó phù hợp với văn hóa của nước đó. Từ encanta thích hợp với cais mà họ muốn nói, tương phản với một cái gì đó giống như “I’m loving it” mà nếu được dịch sẽ là lo amo.

Bert Esselink cố vấn toàn cầu cho công ty dịch thuật Lionbridge Technologies ở Waltham, Massachusetts cảm thấy có một sai lầm trong việc chuyển nghĩa các khẩu hiệu này. “Tôi nghĩ rằng cụm từ translating advertising slogans thì không thực sự phù hợp” ông nói ”những kiểu khẩu hiệu như thế này hiếm khi được dịch theo nghĩa đen và nếu có thì nó cũng đã được ‘cải đạo’ sang thứ tiếng khác. Nó thường là một quá trình sáng tạo mà bao gồm việc tìm kiếm cách thể hiện tương đương theo mục tiêu ngôn ngữ mà có thể truyền đạt một thông điệp tương tự từ nguyên bản của nó”.

Jonh Freivalds giám đốc điều hành hãng quảng cáo quốc tế JFA Marketing ở Lexington Virginia, người từng làm việc dịch thuật ở Ogilvy, đã gọi quá trình sáng tạo này là transcreation. Ông cho rằng việc địa phương hóa các bản sao quảng cáo đòi hỏi những kỹ năng đặc biệt mà không thể tìm thấy trong những hãng quảng cáo truyền thống. “báo cáo cho thấy giám đốc các công ty quảng cáo không nói được các thứ tiếng khác. Chuyển một cái gì đó đã được dịch thường là một công việc ở mức thấp. Và chẳng cần có một chút kiến thức địa phương. Một số người sẽ chỉ ngồi ở vị trí này sáu tháng và sau đó sẽ chuyển đi. Đó là một vấn đề lớn.”

Mặt khác các công ty dịch thuật lớn có thể ít háo hức chấp nhận việc dịch các bản quảng cáo. “(Một công ty dịch thuật ở Mỹ) nhận 85 triệu USD trong việc kinh doanh từ Microsofl”, Freivalds nói “Có phải là họ ham mê công việc với mức 5000$ trong việc sao chép không nhỉ? Tôi không nghĩ vậy”

Frievalds nói “nhiều khách hàng làm về dịch vụ địa phương hóa có một ý kiến nho nhỏ về rắc rối trong việc dịch các bản sao quảng cáo. Anh ta đã rút lại thời gian anh ta được yêu cầu địa phương hóa khẩu hiệu của FedEx “It’s not just FJ Cruise package, it’s your business ” Khách hàng của ông, người mà hình như là cảm thấy công việc này đơn giản như việc tra một vài từ trong từ điển ban đầu đã đề nghị Freivalds 20 cent cho một từ - mà về cơ bản việc dịch đòi hỏi phải có kiến thức chuyên môn.” Sau đó thì Freivalds đã giải thích rằng ông sẽ phải viết lại khẩu hiệu hoàn toàn, vị khách hàng đồng ý trả ông một mức lệ phí tương tự mà FedEx đã thương lượng với bản gốc tiếng Anh ban đầu.

Nhưng những người khác lại cảm nhận được sự thuận lợi khi làm việc với các công ty dịch thuật lớn. “Các công ty dịch thuật trực tiếp có lẽ là có tiếng nói quan trọng hơn”, Jessica Rathke, giám đốc chiến lược và phát triển bán hàng của công ty dịch thuật Ralph McElroy ở Austin Texas nói. “Họ tiến hành trực tiếp công việc với các công ty dịch thuật với hai lý do. Thứ nhất, các công ty này có kinh nghiệm dịch các bản quảng cáo. Nó hoàn toàn khác với công việc dịch truyền thống. Thứ hai, họ cũng có thể học hỏi được những kinh nghiệm từ một vài các công ty lớn hơn. Hầu hết các công ty lớn đều cung ứng cho nhiều thị trường”

Lionbridge’s Esselink cảm nhận rằng các công ty mang tính toàn cầu với cấu trúc quảng cáo tập trung có thể tìm kiếm dễ nhất để cộng tác với các công ty dịch thuật đa ngôn ngữ. “Các tổ chức trong khu vực mang tính truyền thống nhiều hơn vẫn đang điều hành những chiến dịch của thị trường địa phương, nơi mà mỗi chi nhánh địa phương làm việc với một hãng quảng cáo địa phương để sáng tạo ra các chiến dịch quảng cáo.” Ông nói “các công ty công nghệ và bưu chính truyền thông lớn hơn hay những công ty mà có trung tâm mạnh với thương hiệu vững chắc mang tính toàn cầu đều chuyển sang các kiểu dịch thuật và sáng tạo quảng cáo có tính tập trung. Đối với một hình mẫu dịch thuật tập trung, giải pháp hiệu quả nhất để làm việc với một công ty đa ngữ mà có thể cung cấp những bản dịch theo ngôn ngữ khách hàng yêu cầu và có thể quản lý một cách tập trung quá trình và chất lượng dịch thuật”

Các công ty dịch thuật mang tính toàn cầu đôi khi có thể đề nghị khách hàng trả tiền cho những pha cứu nguy về kinh tế. “khi bạn làm việc với một công ty dịch thuật thì chi phí lớn nhất là việc lưu giữ bản dịch”. Giáo sư Nitish Singh của trường đại học Chico State ở Caliornia nói. “Công cụ ghi nhớ bản dịch là cất giữ những bản dịch trong trí nhớ. Vì thế thời gian khi một bản dịch phải được hoàn thành, đại lí cung cấp sẽ chạy bản dịch thông qua công cụ dịch thuật để xem liệu đã có bản nào đang lưu hành giống như thế không. Điều này giúp cho các công ty thuê dịch thuật thấy được việc họ phải trả một khoản tiền để có được một khẩu hiệu là hợp lý và có hiệu quả.”

Hầu hết các công ty địa phương hóa quảng cáo thanh minh việc sử dụng công cụ lưu trữ bản dịch vẫn đang còn tranh luận. McElroy’s Rathke, một trong số đó, thấy được giới hạn sử dụng bộ nhớ dịch thuật với hầu hết các công ty địa phương hóa quảng cáo. “Nó tùy thuộc vào mục đích”, bà nhấn mạnh “Lúc đầu bạn muốn nói ’không, nó sẽ không làm cho việc dịch thuật quảng cáo’. Hầu hết các bộ nhớ dịch thuật được sở hữu bởi một công ty đặc biệt hoặc công ty giới hạn. Nếu bạn đang làm một bản dịch quảng cáo cho một công ty Dược nhưng thông qua một PR hoặc một công ty quảng cáo, thì tùy thuộc vào việc họ đã làm bao nhiêu quảng cáo và nếu như họ dùng lại một vài từ ngữ đã được sử dụng ở một quảng cáo khác thì lúc này, bộ nhớ dịch thuật có cơ hội được làm việc.”

Về phần Freivalds ông đánh giá quyền ưu tiên cao trong việc giành được những loại chi phí có hiệu quả như thế này trong các bản dịch quảng cáo của ông. “Về bề ngoài thì các công ty bỏ ra nhiều tiền cho thương hiệu và logo của họ”, ông giải thích ‘Họ không chú ý nhiều đến cái mà họ viết bằng tiếng Anh. Và sau đó thì họ dịch nó sang thứ tiếng khác. Một trong những dịch vụ mà chúng tôi đề nghị công ty là nhận dạng từ khóa của họ, có thể là 400 từ, sau đó chúng tôi sẽ dịch những từ này – và dịch ngược chúng sang ngôn ngữ khác để truyền đạt cùng một ý nghĩa. Điều đó mang lại cho người dịch công việc để làm. Bạn biết đấy một cụm từ sẽ có cùng nghĩa trong bất cứ ngôn ngữ nào”

Trung Quốc hiện nay đang là một trong những thị trương nóng nhất về việc địa phương hóa quảng cáo. Khách hàng Trung quốc là những người tinh tế, Cynthia Chan nhân viên công ty Cheskin tin tưởng rằng bất kì bản địa phương hóa quảng cáo nào cũng có thể được hoàn thành một cách xuất sắc. Trong China’s New Cuture of Cool (New Riders, 2006) Chan và đồng tác giả của cô đã tìm ra rằng có thể địa phương hóa thành công một sản phẩm ở Trung Quốc bằng cách bổ sung một dragon và một ít tính cách của người Trung Quốc để cho chương trình quảng cáo tồn tại được lâu dài.

Chan cảm thấy rằng làm việc với các công ty dịch thuật để đạt được những bản dịch quảng cáo theo nghĩa đen cho thị trường Trung Quốc là hoàn toàn sai lầm. “Sự thích nghi văn hóa bây giờ hoàn toàn là yêu cầu” cô nói “bạn không thể thay đổi một khái niệm và dịch nó và đặt nó vào một thị trương khác. Nó không hẳn là dịch từng từ một nhưng thực chất lại phù hợp với một nghĩa nhất định. Bạn phải hiểu nghĩa của khái niệm trước khi bạn phát triển bản sao”

Cô bổ sung rằng “Có rất nhiều thứ khác ngoài nghĩa, sắc thái, cần phải quan tâm sự kết hợp khi mở rộng chương trình quảng cáo và tiếp thị. Có sự yêu cầu về ngữ âm. Đó có thể là sự kết hợp với văn chương châu Á hoặc nhận vật lịch sử, các truyền thuyết hay bất kì cái gì khác. Bạn sẽ không muốn chuyển sang một dòng khác khi bạn chưa hiểu được dòng mà bạn đang đọc”

Chan nhấn mạnh mạng Kiiji, eBay’s rao vặt trực tuyến theo một câu chuyện địa phương hóa Trung Quốc thành công. “Ở Trung Quốc có ba ký tự được sử dụng để mô tả theo ngữ âm tên bản đồ Kiiji hoàn toàn chính xác với phát âm Tiếng Anh” cô nói “Thêm vào đó, họ lôi kéo được mọi người cùng chia sẻ mọi thứ để có thể hoàn toàn mô tả được công việc kinh doanh và thương hiệu”

Khả năng thích nghi cục bộ những tên gọi và khẩu hiệu quảng cáo tùy thuộc vào ngôn ngữ và văn hóa riêng biệt, và sự thành công của Kiiji ở Trung Quốc có lẽ là không thể xảy ra ở khắp nơi. Nhưng trừ những kiểu bản dịch tương ứng với văn hóa sẽ đạt được thành công, họ sẽ khó mà đạt được. Cuối cùng là sẽ không có sự thất bại về nghĩa nếu bất kì lúc nào cũng có hai thứ tiếng đứng cùng nhau.

Tính chuyên nghiệp của nghề dịch thuật

1. Nhu cầu dịch thuật

Việt Nam ngày càng phát triển, đất nước ngày càng đổi mới, quan hệ quốc tế mở rộng không ngừng. Nhu cầu về ngoại ngữ gia tăng và một điều đáng mừng là số người thông thạo ngoại ngữ đã tăng lên đáng kể nhờ sự quan tâm, đầu tư của Nhà nước, của các cơ quan, doanh nghiệp và cá nhân cho việc giảng dạy và học tập ngoại ngữ, trong nước cũng như du học nước ngoài. Tuy nhiên, điều đó không làm giảm đi vai trò của công tác dịch thuật. Ngược lại, số lượng văn bản, tài liệu, tin tức, v.v. cần chuyển dịch ngày một nhiều. Các phương tiện thông tin đại chúng như phát thanh, truyền hình, báo chí cần chuyển dịch thông tin từ tiếng nước ngoài sang tiếng Việt để truyền tải tới quảng đại công chúng. Các hợp đồng, văn kiện dự án, dữ liệu cần được dịch trong các giao dịch hành chính, thương mại, hợp tác quốc tế, v.v. cũng tăng mạnh. Các tác phẩm điện ảnh nước ngoài cần có thuyết minh hoặc phụ đề tiếng Việt. Phần mềm máy tính cần được Việt hoá, tạo thuận tiện cho người sử dụng. Các lớp đào tạo, tập huấn do chuyên gia nước ngoài giảng dạy cần có phiên dịch để nhiều người tham gia học tập hơn. Có thể kể ra vô vàn yêu cầu dịch thuật khác. Rõ ràng nhu cầu dịch thuật hiện nay đang ngày càng đa dạng, gia tăng và tăng mạnh.

2. Thực trạng

Vậy thực trạng công tác dịch thuật những năm gần đây ra sao? Theo hiểu biết chưa đầy đủ của chúng tôi, số lượng cán bộ có thể đảm nhận công việc phiên/biên dịch với chất lượng cao hiện nay không nhiều. Thế hệ những dịch giả lừng danh, đã có rất nhiều bản dịch các tác phẩm tiêu biểu của văn học Nga, Pháp, Anh, Đức, Trung Quốc, v.v. như Đỗ Đức Hiểu, Thái Bá Tân, Thuý Toàn chỉ đếm trên đầu ngón tay, đa số đã khá cao tuổi và không thể làm công tác phiên dịch vốn dĩ khá căng thẳng và đòi hỏi sự nhanh nhạy. Thế hệ thứ hai chuyên sâu vào công tác phiên dịch hơn là biên dịch, nhưng đa phần hiện đang giữ những chức vụ quan trọng trong Bộ Ngoại giao, Vụ Hợp tác quốc tế các bộ hoặc các trường đại học nên cũng không có nhiều thời gian tham gia công việc này. Thế hệ thứ ba như chúng tôi hiện đang giảng dạy tại các trường đại học với số lượng sinh viên khá lớn, khối lượng công việc nặng nề nên cũng không có nhiều người có điều kiện thường xuyên tham gia phiên/biên dịch. Chủ yếu công việc phiên dịch hiện nay do thế hệ thứ tư gồm sinh viên ngoại ngữ mới ra trường ít năm đảm nhiệm. Còn công tác biên dịch kể cả dịch các tác phẩm văn học, được một số lượng đông đảo những người biết ngoại ngữ thực hiện. Công sức của họ thật là to lớn, lượng sản phẩm họ tạo ra thật khổng lồ. Dầu vậy, nhìn tổng thể, có thể nói công tác dịch thuật, cả phiên dịch (dịch nói) và biên dịch (dịch viết) ở nước ta cho đến nay vẫn chưa trở thành một nghề mang tính chuyên nghiệp.

Việc thiếu chuyên nghiệp hoá đã dẫn tới nhiều hậu quả đáng buồn, thậm chí nghiêm trọng. Báo Đầu tư một lần có đăng bài Bộ trưởng cứu phiên dịch kể lại trường hợp phiên dịch đã dịch đoạn nói về công ti Proctor and Gambles là “chúng tôi kinh doanh ở đây như đánh bạc”, mặc dù chữ Gambles ở đây đơn giản chỉ là tên công ti chẳng liên quan gì tới cờ bạc cả. Lần khác, một ngôn ngữ lập trình có tên Java đã được phiên dịch chuyển thành “chúng tôi đã thử nghiệm phần mềm này ở Java” (Indonesia). Lại nữa, trong khi cố gắng thể hiện thể hiện sự tức giận của diễn giả đối với một hiện tượng bức xúc, phiên dịch đã thêm cả từ bloody vào lời dịch, một từ cực kì bất lịch sự trong một khung cảnh trang trọng. Điều đó khiến tất cả cử toạ nước ngoài ồ lên và diễn giả lúc đó chẳng hiểu mình nói gì mà họ lại có phản ứng khác hẳn với các đại biểu Việt Nam như vậy.

Đây mới chỉ là một vài trường hợp điển hình về phiên dịch mà chúng tôi biết. Những sai sót, nhầm lẫn trong biên dịch còn nhiều hơn thế. Một số lời thoại trong nhiều bộ phim đã được người biên dịch ‘bóp méo’, thậm chí còn ‘chỉnh’ ngược lại 180 độ. Chẳng hạn, We can’t get through (trong tình huống đó phải hiểu là Không xong rồi) được chuyển thành Chúng ta không thể xuyên qua; We can’t come to terms (Không thể thống nhất)được chuyển thành Chúng ta không thể đến kì học được. Những sai sót này để lại những hậu quả rất lớn, nhất là đối với phương tiện thông tin đại chúng như truyền hình, báo chí. Chúng ta đều hiểu tác động của những phương tiện này đến công chúng mạnh đến nhường nào. Rõ rệt nhất có thể kể đến cấu trúc bị động kiểu như Chương trình này được tài trợ bởi Pond và Ômô, Cuốn sách này được viết bởi Hemingway. Tiếp đó là kiểu câu Người chơi thứ hai tham gia chương trình đó là chị Thanh Thuỷ. Theo suy nghĩ của chúng tôi, những kiểu cấu trúc “lạ lẫm, ngoại lai” này đã trở nên rất phổ biến trong ngôn ngữ hàng ngày hiện nay là do chúng xuất hiện quá nhiều qua ngôn từ của những MC trong nhiều chương trình truyền hình được công chúng ưa thích, nhất là các chương trình trò chơi của VTV3. Do vậy, việc sử dụng ngôn từ trên các phương tiện thông tin đại chúng nói chung và công tác biên dịch trong các sản phẩm báo in, báo nói, báo hình nói riêng cần phải cực kì cẩn trọng, đòi hỏi chất lượng và tính chuyên nghiệp cao.

3. Nguyên nhân

Nguyên nhân của thực trạng trên là do đâu? Trước hết, đó là do sự thiếu hụt kiến thức và kĩ năng của người tham gia công tác dịch thuật. Người làm công tác dịch thuật cần nhiều loại kiến thức: ngôn ngữ, văn hoá, kiến thức phổ thông hay kiến thức nền (general or background knowledge) và kiến thức chuyên môn. Họ cần phải thông thạo, có vốn từ vựng phong phú, hiểu biết thấu đáo những vấn đề ngôn ngữ học của cả hai ngôn ngữ, hiểu biết những tương đồng và khác biệt giữa hai ngôn ngữ không những chỉ về ngữ pháp mà còn về ngữ nghĩa và ngữ dụng. Những hiểu biết đó gắn chặt với tri thức văn hoá về đất nước, con người, lối sống, thói quen, phong tục tập quán của hai cộng đồng ngôn ngữ. Đến lượt chúng, tri thức văn hoá lại phải dựa trên một nền tảng tri thức bách khoa vững chắc và liên tục được cập nhật. Cuối cùng, mỗi một chuyên ngành có những thuật ngữ, cách diễn đạt riêng, phong cách riêng, đòi hỏi người làm công tác dịch thuật phải hiểu được chí ít là ý nghĩa, nội hàm của chúng, dẫu rằng không thể sâu như một nhà chuyên môn. Tiếc thay, việc đào tạo ngoại ngữ chuyên ngành tới nay vẫn chưa đạt hiệu quả cao, cả về phía giáo viên lẫn học viên, như Đinh Văn Đức và Kiều Châu nhận định “… Cho đến nay chúng ta chưa có một chiến lược đào tạo đội ngũ ngoại ngữ chuyên ngành. Tuyệt đại bộ phận giáo viên của các bộ môn ngoại ngữ khi dạy chuyên ngành đều tự học và tự tìm lối. Tính du kích và phi chuyên nghiệp chính là ở đây.

Điều này dẫn tới nhiều thách thức đối với công tác dịch thuật; nhà chuyên môn giỏi thì khả năng thành thạo ngoại ngữ lại thấp, người giỏi ngoại ngữ lại thiếu kiến thức chuyên môn, và một số người hội đủ cả hai phẩm chất này ở mức thuần thục thật quá ít ỏi. Bằng chứng có thể thấy như embedded systems được các chuyên gia tin học dịch là hệ thống nhúng, environmentally friendly technology được các nhà môi trường dịch là công nghệ thân môi trường. Dĩ nhiên dịch như thế có thể vẫn khả chấp, song nếu họ có kiến thức ngôn ngữ tốt hơn thì đã lựa chọn cách diễn đạt trong sáng, dễ hiểu hơn. Song ngược lại, nếu những thuật ngữ như trên được đưa cho những người chỉ biết ngoại ngữ mà không hiểu biết về tin học hay môi trường thì chưa chắc đã tìm được một thuật ngữ phù hợp.

Ngoài những thiếu hụt về kiến thức, nhiều người làm phiên dịch hiện nay còn thiếu kĩ năng. Họ không hiểu hết những đòi hỏi của công tác phiên dịch nên không chú tâm đào luyện những kĩ năng cần thiết của nghề này, chẳng hạn như kĩ năng ghi nhớ thông tin, tái tạo lại ý tưởng người nói mới truyền đạt, kĩ năng diễn thuyết trước công chúng (public speaking), v.v. Đây là hai nguyên nhân chính dẫn tới tình trạng trên.

Một điều cần nói nữa là cách nhìn nhận của công chúng nói chung và người sử dụng phiên/biên dịch nói riêng. Có thể nói công việc phiên/biên dịch cơ bản cho đến nay vẫn chưa được coi là một nghề thực sự, một công việc có tính chuyên nghiệp cao. Đa số người ta vẫn quan niệm rằng hễ ai thông thạo ngoại ngữ là có thể làm phiên/biên dịch được mà không hiểu hết những đòi hỏi của nó. Đó là một quan niệm sai lầm. Không phải ai biết ngoại ngữ là có thể làm được phiên/biên dịch. Nhiều giáo viên ngoại ngữ giảng dạy rất có uy tín, có trình độ cao, đã có điều kiện đi học ở nước ngoài về, song khi phải đảm nhận công việc phiên/biên dịch vẫn gặp khó khăn, lúng túng hay nói nôm na là ‘dịch gẫy’. Ngay cả giáo viên giảng dạy môn dịch ở nhiều trường/khoa ngoại ngữ không phải ai cũng có thể làm phiên dịch tốt. Nghề giảng dạy ngoại ngữ nói chung và giảng dạy môn dịch nói riêng, nghề phiên dịch và nghề biên dịch là những nghề có liên quan, tác động đến nhau rất lớn, nhưng không phải đồng nhất mà là những nghề riêng biệt.

4. Nhu cầu đào tạo và chuẩn hoá

Qua những thảo luận trên đây, chúng tôi thiết nghĩ với tư cách là một nghề chuyên nghiệp, những người làm công tác phiên/biên dịch cần được đào tạo một cách chuyên nghiệp, bài bản và cần phải chuẩn hoá. Đã gần hết thập kỉ đầu tiên của thế kỉ 21, thế kỉ của kinh tế tri thức, của hàng loạt các tiêu chuẩn như ISO, GMP mà các nhà sản xuất, doanh nghiệp ở mọi lĩnh vực kinh tế, giáo dục, y dược, v.v. phải đảm bảo và tuân thủ nếu muốn cung cấp cho người sử dụng những sản phẩm, dịch vụ có chất lượng để tồn tại và phát triển trong thế giới toàn cầu hoá, cạnh tranh mạnh mẽ hiện nay. Nghề phiên dịch và nghề biên dịch cũng cần phải có những tiêu chuẩn chuyên nghiệp như vây.

Thứ nữa, người/cơ quan sử dụng phiên/biên dịch cũng cần nhận thức rõ điều này để đảm bảo chất lượng của công việc. Chất lượng của mọi hoạt động, dịch vụ, sản phẩm phải được sự đảm bảo, tuân thủ của cả phía người sản xuất/cung cấp lẫn người sử dụng. Nếu người sử dụng còn coi nhẹ chất lượng, tự thoả mãn theo quan điểm “miễn cứ có là được”, bất luận tốt xấu, thì còn có sản phẩm/dịch vụ kém, gây tác hại không chỉ ngay trước mắt mà còn lâu dài về sau. Sản phẩm của biên/phiên dịch cũng không phải là ngoại lệ. Nếu tình trạng ‘nghiệp dư’ từ những năm 60, 70 của thế kỉ trước trong công tác này vẫn tiếp diễn thì chẳng khác gì hàng hoá sản phẩm của chúng ta vẫn chỉ theo kiểu ‘tự sản tự tiêu’, chất lượng thấp chứ không thể xuất khẩu, xâm nhập thị trường quốc tế được.

Nói tóm lại, bài viết này thể hiện mong muốn cao nhất của chúng tôi là (i) chuyên nghiệp hoá nghề biên/phiên dịch bằng những tiêu chuẩn chuyên nghiệp, qua đào tạo chuyên nghiệp; và (ii) người/cơ quan sử dụng biên/phiên dịch cần nhận thức và đánh giá đúng đắn tầm quan trọng của nghề này cũng như những đòi hỏi chuyên nghiệp của nó để đảm bảo chất lượng.

(Nguồn Ngonngu.net)